1. Η πορεία της διδασκαλίας της ιταλικής στη Δημόσια εκπαίδευση
Η ιταλική γλώσσα εντάχθηκε στο Ωρολόγιο Πρόγραμμα της Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης
για πρώτη φορά πιλοτικά κατά το σχολικό έτος 2005-2006 και η πιλοτική αυτή φάση διήρκεσε έως το σχολικό έτος 2007-2008. Το 2006 συστάθηκε ο κλάδος ΠΕ34 και το 2008
ανακοινώθηκε η εισαγωγή της Ιταλικής γλώσσας σε όλα τα Γυμνάσια της χώρας, στο πλαίσιο
της παράλληλης διδασκαλίας δεύτερης ξένης γλώσσας, ενώ την επόμενη χρονιά διεξήχθη
διαγωνισμός ΑΣΕΠ για την πρόσληψη εκπαιδευτικών ΠΕ34.
Κατά τα επόμενα σχολικά έτη η ιταλική γλώσσα επιλέχθηκε από πολύ μεγάλο αριθμό
μαθητών ο οποίος προοδευτικά αυξανόταν. Ενδεικτικό είναι το γεγονός ότι κατά το σχολικό
έτος 2010-2011, η Ιταλική διδάχθηκε σε περίπου 650 σχολεία, σε περίπου 30.000 μαθητές
και απασχολήθηκαν 350 καθηγητές ιταλικών, μόνιμοι (31 τον αριθμό), αναπληρωτές και
ωρομίσθιοι.
Με την υπουργική απόφαση (αρ.71103/Γ2/24-06-2011 – ΦΕΚΒ΄ 1575) προστέθηκε ως
προϋπόθεση της διδασκαλίας των β΄ ξένων γλωσσών η ύπαρξη μόνιμα διορισμένου -με
οργανική θέση- εκπαιδευτικού της γλώσσας που επέλεγαν οι μαθητές. Η απόφαση αυτή
τροποποιήθηκε κατά το επόμενο σχολικό έτος και άρθηκε η προϋπόθεση κατοχής οργανικής
θέσης αλλά παρέμεινε η προϋπόθεση της ύπαρξης μόνιμα διορισμένου εκπαιδευτικού.
Το μάθημα της Ιταλικής καταργήθηκε χωρίς ουσιαστική αιτιολόγηση από το ωρολόγιο
πρόγραμμα Γυμνασίων και Λυκείων με την Υπουργική απόφαση με αρ. πρωτοκόλλου
115475/Γ2 της 21-08-2013. Με απόφαση αυτή οι μαθητές Γυμνασίων και Λυκείων έχασαν το δικαίωμα να διδαχθούν τη β’ ξένη γλώσσα την οποία έως εκείνη τη στιγμή είχαν αναδείξει
ως πρώτη στις προτιμήσεις τους και οι 31 μόνιμοι καθηγητές του κλάδου ΠΕ34 στερήθηκαν
τη δυνατότητα να προσφέρουν το διδακτικό έργο για το οποίο είχαν προσληφθεί και
πληρώνονται έως σήμερα από τους Έλληνες φορολογούμενους.
Η ιταλική επανεντάχθηκε στο Ωρολόγιο Πρόγραμμα της Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης με την
με αρ. πρωτ. 121072/Δ2/22-07-2016 Υ.Α. (ΦΕΚ Β΄ 2449). Παρά το γεγονός ότι το σύνολο των μαθητών που επρόκειτο να εγγραφούν στην Α΄ Γυμνασίου είχαν ήδη δηλώσει ως δεύτερη ξένη γλώσσα διαφορετική από την ιταλική λόγω του ότι δεν συμπεριλαμβανόταν αρχικά στις πιθανές επιλογές, με τη χρήση του μέτρου της τροποποίησης της επιλογής β΄ ξένης γλώσσας από τους μαθητές που δίνει η με αρ. πρωτ. 137429/Γ2/02-09-2014 (ΦΕΚ Β΄ 2406) Υ.Α, δημιουργήθηκαν κατά την τρέχουσα σχολική χρονιά 52 τμήματα ιταλικής γλώσσας σε όλη την Ελλάδα, από 251 καθηγητές του κλάδου ΠΕ34. Στα τμήματα αυτά συμμετείχαν συνολικά 804 μαθητές.
1 Από τους υπόλοιπους 6, οι 5 δεν προσέφεραν διδακτικό έργο λόγω αδειών και αποσπάσεων ενώ μία απεβίωσε.
2. Η κατανομή των καθηγητών ιταλικής στα Δημόσια Σχολεία της Ελλάδας.
Οι καθηγητές που έχουν διοριστεί σε μόνιμες θέσεις με ειδίκευση ΠΕ34 και συνεχίζουν να
υπηρετούν στα Δημόσια Σχολεία είναι 30. Σε αυτούς θα πρέπει να προστεθούν ακόμη 2 οι
οποίοι επίκειται να τοποθετηθούν καθώς μέχρι πρότινος εκκρεμούσε ο διορισμός τους από
τον τελευταίο διαγωνισμό του ΑΣΕΠ. Οι καθηγητές που μέχρι το Σχολικό Έτος 2015-2016
είχαν αναγνωρισμένη δεύτερη ειδικότητα ΠΕ34 και έχουν το δικαίωμα της διδασκαλίας της
ιταλικής γλώσσας είναι 103.
Από τα στοιχεία που παρατίθενται παραπάνω προκύπτει ότι είναι δυνατή η κάλυψη των
αναγκών διδασκαλίας της ιταλικής σε σχεδόν όλη την Ελλάδα, με δεδομένο ότι ένας
καθηγητής μπορεί να καλύψει τις ανάγκες περισσοτέρων από ένα σχολείων. Δεν είναι σπάνιο μάλιστα το φαινόμενο ένας καθηγητής να μετακινείται σε έξι διαφορετικά σχολεία. Οι
προϋποθέσεις για να γίνει αυτό είναι οι εξής:
Να παρέχεται επίσημα η δυνατότητα στους καθηγητές ιταλικής να διδάσκουν σε
περισσότερα του ενός σχολεία της περιφέρειάς τους.
ΙΙ. Να επιτρέπεται η δήλωση της ιταλικής γλώσσας σε όλους τους μαθητές των ελληνικών
σχολείων.
ΙΙΙ. Να δίνεται η δυνατότητα διδασκαλίας της ιταλικής και σε καθηγητές με αναγνωρισμένη
β΄ ειδικότητα ΠΕ34.
Με τον τρόπο αυτό αξιοποιείται ορθολογικότερα το ανθρώπινο δυναμικό των σχολείων
καθώς αντί οι καθηγητές να διδάσκουν αντικείμενα που δεν εμπίπτουν στην ειδίκευσή
τους (πχ ιστορία και γεωγραφία) ή να συμπληρώνουν το ωράριό τους κάνοντας
γραμματειακή υποστήριξη θα προσφέρουν διδακτικό έργο σε μάθημα στο οποίο έχουν
καταρτιστεί και επιθυμούν να το διδάξουν.
2 Εκκρεμεί ο διορισμός 2 μόνιμων καθηγητών ΠΕ34 από το Διαγωνισμό ΑΣΕΠ 2008
3 Τα στοιχεία σχετικά με τους καθηγητές που έχουν αναγνωρισμένη δεύτερη ειδικότητα
συλλέχθηκαν κατά το προηγούμενο σχολικό έτος βάσει των αρχείων των Τμημάτων Ιταλικής
Γλώσσας και φιλολογίας και τηλεφωνικών ερωτημάτων στις κατά τόπους Διευθύνσεις
Δευτεροβάθμιας. Με την παραλαβή της επίσημης απάντησης από το αρμόδιο Τμήμα του
Υπουργείου Παιδείας οι αριθμοί αυτοί ενδέχεται να διαφοροποιηθούν.
H παραπάνω μελέτη ανήκει στον καθηγητή κο Αντώνη Βεντούρη, Assistant Professor στο ΑΠΘ, Διδασκαλείο Ξένων Γλωσσών-ΕΚΠΑ
